Werken in de zuivelwereld
Informatie voor je spreekbeurt over ‘Werken in de zuivelwereld’
Nederland en zuivel
Wist je dat melk een lange weg aflegt voordat het als zuivelproduct bij jou in de koelkast staat? Soms gaat die weg zelfs naar het buitenland. Het grootste deel van onze zuivel gaat naar Nederlandse huishoudens of naar de rest van Europa, bijvoorbeeld naar Duitsland, België en Frankrijk. Een kleiner deel gaat naar landen als China en Zuid-Korea.
Veel mensen werken mee om van verse melk zuivelproducten te maken, zoals kaas, yoghurt of vla. In totaal biedt de zuivelsector werk aan bijna 49.000 voltijdsbanen. In elke schakel van de keten werken andere mensen, met andere beroepen. We nemen je mee van de boerderij tot de winkel.
Werken in de zuivelsector
Werken in de zuivelsector doe je dus niet alleen op de boerderij. Het verwerken van melk tot zuivelproducten gebeurt in zuivelfabrieken. Er komt veel bij kijken om van verse melk een pak yoghurt of een stuk kaas te maken.
Het proces van rauwe melk tot een eindproduct noem je het productieproces. Binnen het productieproces zijn er tal van beroepen. Technische beroepen, creatieve beroepen, administratieve beroepen of leidinggevende beroepen bijvoorbeeld. We lichten er een paar beroepen uit.
Op de boerderij: melkveehouder
De melkveehouder is de baas op een melkveebedrijf en zorgt dat de koeien elke dag worden gemolken en verzorgd. Het werk gaat altijd door, ook in het weekend en tijdens vakanties. Op sommige bedrijven werken ook andere mensen mee, zoals een melker (die de koeien melkt), een monsternemer (die de kwaliteit van de melk controleert) of een rundveepedicure (die de klauwen van de koeien verzorgt).
De melkveehouder verdient geld met de verkoop van melk. Steeds vaker hebben boerderijen ook andere activiteiten, zoals een zorgboerderij, kinderopvang, boerderijeducatie, camping of andere recreatie.
Van boerderij naar fabriek: chauffeur
De melk gaat niet vanzelf van de boerderij naar de fabriek. Een chauffeur haalt de melk op met een speciale tankwagen: de Rijdende Melkontvangst (RMO). Onderweg blijft de melk koud, zodat de kwaliteit goed blijft. Bij elke boerderij controleert de chauffeur ook de geur, kleur en temperatuur van de melk, en neemt een monster mee voor verder onderzoek.
Productontwikkeling: productontwikkelaar
Een productontwikkelaar bedenkt nieuwe producten van zuivel. Een nieuw soort kaas bijvoorbeeld! Het is een creatief beroep, waarbij je puzzelt met nieuwe smaken en ingrediënten. Samen met collega's onderzoek je ingrediënten, proef en vergelijk je smaken, zoek je naar grondstoffen en overleg je met de kwaliteitscontrole.
Verwerking in de fabriek: voedingsoperator
In de fabriek wordt de melk verwerkt tot zuivelproducten. Werken met moderne machines en robots? Dat doe je als voedingsoperator. Je houdt één of meerdere processen in de gaten, bedient en onderhoudt je eigen machine, en controleert de kwaliteit van het product.
Verpakking: verpakkingsoperator
Voordat een zuivelproduct de winkel bereikt, moet het goed en veilig verpakt worden. Dat is de taak van de verpakkingsoperator. Je houdt in de gaten of het verpakken en etiketteren precies en netjes gebeurt, bijvoorbeeld bij kaas. Ook houd je bij hoeveel producten bestemd zijn voor Nederland en hoeveel voor het buitenland.
Monteur
Monteurs sleutelen vaak aan machines en besturingssystemen. Als monteur of technisch medewerker zorg je ervoor dat storingen worden opgelost en dat alle machines hun werk goed doen. Als er iets hapert, spoor jij de elektrische of mechanische storing op. Ook voer je inspecties uit.
Teamleider
De teamleider zorgt ervoor dat iedereen op de werkvloer weet wat er moet gebeuren. En dat iedereen zijn werk goed kan doen. De teamleider overziet het hele proces van begin tot eind. De teamleider overlegt en werkt met de mensen op de werkvloer maar ook met het management.
Kwaliteitscontrole: laborant
Elk zuivelproduct moet goed en veilig zijn. Dat controleert de laborant. Je test de kwaliteit van (nieuwe) producten en neemt proeven af. Ook onderzoek je grondstoffen en bedenk je oplossingen als er iets niet klopt.
Opleidingen voor de zuivelsector
Wil je later in de zuivelsector werken? Er zijn verschillende opleidingen, op verschillende niveaus:
- Mbo niveau 2 - Medewerker melkveehouderij: een tweejarige opleiding waarin je leert hoe je samen met de melkveehouder de dagelijkse werkzaamheden uitvoert.
- Mbo niveau 3 - Vakbekwaam medewerker veehouderij: een driejarige opleiding waarin je leert hoe je de dagelijkse werkzaamheden zelfstandig uitvoert.
- Mbo niveau 4 - Vakexpert veehouderij: een driejarige opleiding, gericht op zelfstandig werken als bedrijfsleider of toekomstig eigenaar.
- Associate degree Melkveehouderij - een tweejarige opleiding met een gangbare en een biologische richting.
- Bachelor- of hbo-opleiding - bijvoorbeeld Agrarisch Ondernemerschap en Dier- en Veehouderij, waarna je een bedrijf kunt overnemen of als bedrijfsleider aan de slag kunt.
Kijk op www.kennismakelaarmelkveehouderij.nl voor het actuele aanbod.
